Yapay Zeka Çağında Kristal Piksel

Kristal Piksel, oyun stüdyolarının ve bu stüdyolarda çalışan insanların emeğini ve üretimini ödüllendirmek için kurulmuş bir organizasyon. Diğer yandan Generative AI araçları da artık oyun geliştirmenin neredeyse hemen her aşamasında kullanılıyor. Böyle bir dönemde bu alanda nasıl bir politika izleyeceğimize ve kuralları nasıl koyacağımıza karar vermek hiç kolay değil. Bir süredir kendi aramızda tartıştığımız bu konuda, bu yılki jüri sürecinde izleyeceğimiz yaklaşımı ve arkasındaki düşünceyi doğrudan topluluğumuzla paylaşmak istiyoruz.

İki Tarafı Olan Bir Mesele

Generative AI’ın, işgücü sınırlı olan ve belli alanlarda zayıf kalan küçük ve bağımsız stüdyolar için önemli bir destek olabileceğini düşünüyoruz. Bu araçlar, bağımsız geliştiricilerin yerleşik büyük stüdyolar karşısındaki rekabet dezavantajını büyük ölçüde hafifletebilir. Türkiye’de stüdyoların yüzde 95’inin küçük bağımsız ekiplerden oluştuğunu göz önüne alarak hareket etmemiz gerekiyor. Özellikle PC ve konsol tarafında, onlarca yıla dayanan derin deneyime sahip ülkelere göre bir adım geriden geliyoruz. Bu araçların kullanımı da, yapay zekanın gelişimi karşısındaki politik görüşümüz ne olursa olsun, rekabet şansımızı doğrudan artırıyor.

Bu yüzden GenAI’a karşı sert ve dışlayıcı bir tavır almıyoruz, kullanımı ayıplamaya da çalışmıyoruz. Batı Avrupa’da sıkça gördüğümüz keskin tavrı paylaşmıyoruz. Bu araçların, stüdyolarımızın daha hızlı yükselmesine ve daha iyi oyunlar çıkarmasına somut katkı sağlayabileceğini görüyoruz.

Öte yandan geliştiricilerin üretimini, sanatını ve insan emeğini ödüllendiren bir organizasyon olarak, yapay zeka ile üretilmiş işleri insan eliyle üretilmiş işlerle aynı kefeye koyamayız.

Oyunu Ödüllendirmek ile Eseri Ödüllendirmek

Bizim için bu tartışmada en önemli ayrımı yapan nokta şu: Bir oyun için üretilmiş tekil bir eseri ödüllendirmek ve oyunu bütün bir ürün olarak ödüllendirmek farklı şeyler. En iyi aksiyon oyununu seçmekle, en iyi oyun müziğini seçmek arasında ciddi bir fark var. İlkinde bütün bir stüdyonun ortak emeğini, idari ve pazarlama ekipleri dahil herkesin çabasını ödüllendiriyoruz, ikincisinde ise belirli bir alanda çalışan bir sanatçının emeğini. Yapay zeka kullanımını değerlendirirken de bu ikisini birbirinden ayırmamız gerektiğini düşünüyoruz.

Bu yıl başvuruları alırken bütün stüdyolarımızdan yapay zekayı hangi alanlarda ve nasıl kullandıklarını bildirmelerini istedik. Bildiğiniz gibi pek çok oyun mağazası da bu beyanı zaten istiyor.

En iyi aksiyon oyunu gibi “tür kategorileri”nde ve yılın oyunu ödülünde bütün bir stüdyonun ortak çalışmasını ödüllendiriyoruz. Bu ödüllerde yapay zeka kullanımının olumlu ya da olumsuz bir etkisi olmayacak, jüri bunu kriter olarak almayacak. Bu bilgiyi, stüdyoların hangi oyun motorunu kullandığı gibi bir künye bilgisi olarak istiyoruz.

Elbette stüdyolarımızın yapay zeka araçlarını kullanırken de diğer bütün araçlarda olduğu gibi etik kurallara uymasını bekliyoruz. Başka bir araçla üretim yaparken başkalarının fikri mülkiyetini ya da tescilli markalarını ihlal edemeyecekleri gibi, stüdyolarımızın yapay zeka ile çalışırken de aynı şekilde evrensel etik kurallara uymalarını ve işlerinin özgünlüğünden emin olmalarını bekliyoruz. Bu çerçevede kullanıldığı sürece yapay zeka, oyunun bütününe verilen ödüllerde avantaj da dezavantaj da oluşturmayacak.

Sanatçı Emeğinin Belirleyici Olduğu Kategoriler

Sanatçı emeğinin ağır bastığı dört kategorimizde; en iyi ses, müzik, görsel yönetim ve anlatı kategorilerde durum farklı. Bu kategorilerde yapay zekanın kullanılıp kullanılmadığını ve nasıl kullanıldığını bir değerlendirme kriteri olarak ele alacağız. Tamamen veya büyük ağırlıkla yapay zeka ile üretilmiş bir işin bu kategorilerde ödül almaması gerektiğini düşünüyoruz.

Elbette doğru kullanıldığında yapay zeka, sanatçının elinde bir araçtır. Bir sanatçı işini hızlandırmak ya da tek başına ulaşamayacağı türde ve ölçekte üretim yapmak için bu araçlardan yararlanmış olabilir. Yapay zekanın bir araç olarak kullanıldığına ve üretimin özünde sanatçının kendi yaratıcılığının ve yeteneğinin yer aldığına kanaat getirirsek, yapay zekanın kullanımını negatif bir unsur olarak görmeyeceğiz.

Bu konuda esas aldığımız kanıt da stüdyolarımızın bize yaptığı bildirimlerdir. Yapay zekanın ne ölçüde ve hangi biçimde kullanıldığını dışarıdan tespit etmek çoğu zaman mümkün değil. Bu konuda uzman olduğumuzu da iddia etmiyoruz. Değerlendirme sürecinde elimizden geldiğince dikkatli olacağız ve stüdyolarımızın dürüst beyanda bulunduğunu varsayacağız. Ancak beyanın doğru olmadığı değerlendirme sırasında veya sonradan ortaya çıkarsa, bunu bir uygunsuzluk olarak görebilir, oyunu değerlendirme dışı bırakabilir veya verilen ödülü geri çekebiliriz.

Tartışma Devam Ediyor

Bu yılki jüri yaklaşımını böyle kurguladık. Ancak bunu verilmiş ve tartışmaya kapanmış bir karar olarak görmüyoruz. Bu konu bizim için de hâlâ açık ve muhtemelen önümüzdeki Kristal Piksel dönemlerinde de tartışmaya devam edeceğiz.

Sektörün ve geliştiricilerimizin bu konuda ne düşündüğünü de merak ediyoruz ve yorumlara açığız. Görüşlerinizi bu yazının sosyal medya paylaşımlarının altına yazabilirsiniz, konuyu tüm şeffaflığıyla oralarda birlikte tartışabiliriz. Özellikle ses, müzik, grafik ve anlatı alanlarında çalışan sanatçılarımızın ve yapay zekayı iş akışlarına dahil etmiş stüdyolarımızın geribildirimleri bizim için çok kıymetli.